Het verloop van het rouwproces
Het verlies van een dierbare en zeker van een eigen kindje vraagt meestal een lange en intensieve rouwperiode. De verschillende gevoelens die je kan hebben zijn niet alleen kort na het erge nieuws aanwezig, maar komen ook later nog vaak voor.
Verdriet uit zich bij ieder mens verschillend; er bestaat geen algemene manier van rouwen.
Het is belangrijk dat je dit verdriet bij jezelf toelaat, het durft te ervaren en het met elkaar en met anderen uit jouw nabije omgeving deelt.
Dit alles heeft tijd nodig. Eerst moet je de realiteit van het verlies aanvaarden. De pijn zal eerst heel hevig zijn, maar gaandeweg aan scherpte verliezen. Langzamerhand krijgt jouw kindje een eigen plaats en je kunt het geleidelijk loslaten. Er komt weer ruimte voor andere mensen, andere bezigheden en plannen voor de toekomst.
De verwerking van het verlies van jullie baby zal heel veel tijd in beslag gaan nemen. Meestal begint het diepe verdriet pas als de begrafenis en de kraamdagen achter de rug zijn. De eerste dagen ben je vaak zo verdoofd van alles wat er gebeurd is dat de realiteit nog niet ten volle tot jullie doordringt. Pas als de eventuele kraamverzorgster weg is en het bezoek wat minder wordt, dan komt voor veel stellen de echte slag pas. Opeens sta je er samen voor, in een groot leeg huis en een nog leger gevoel in je buik.
Je hebt geen zin om verder te gaan, en alles wat je doet lijkt zo nutteloos.
Er wordt wel gezegd dat de verwerking makkelijker is als je al andere kinderen hebt, vaak dwingen zij je om verder te gaan met je leven. Bovendien kan je niet de hele dag gaan lopen huilen als er andere kinderen in huis zijn. Andere kinderen kunnen inderdaad helpen om je verdriet te verwerken, maar pas op dat ze er niet voor zorgen dat je niet aan je verdriet toekomt. Ongeloof, ontkenning, verdoving
De meest gehoorde reactie van ouders wanneer zij te horen krijgen dat hun kindje overleden is of een
ernstige afwijking heeft, is: ‘Dat kan niet waar zijn!’, ‘Dat overkomt óns toch niet?’ Ouders willen en
kunnen zich niet realiseren dat dit kind niet meer leeft, niet levensvatbaar is of een zeer ernstige
afwijking heeft. Dit gevoel van ongeloof en ontkenning, dat nogal eens gepaard gaat met een gevoel
van grote leegte, duurt meestal kort maar kan ook dagen of weken blijven bestaan.
Zoeken naar een schuldige; woede en protest
Ouders zoeken vaak een schuldige voor de dood van hun kind. Dat kan om het even wie zijn: de arts,
de verloskundige, hun partner, de werkgever, maar ook het kind of zichzelf. Ook kan hun boosheid zich
richten op een hogere macht (God, het Noodlot). De vraag naar het ‘waarom’ staat dan op de
voorgrond. Ouders zoeken oorzaken voor de slechte afloop. Niet zelden hebben vooral vrouwen een
gevoel van schuld of tekortschieten. Het is heel belangrijk deze gevoelens te uiten bij vrienden, familie
en hulpverleners: dat lucht vaak op.
Hevig verdriet
Bijna alle ouders hebben hevig verdriet met gevoelens van wanhoop en leegte. Ze zijn heel erg bezig
met het beeld van hun overleden baby en met het verlies van alle toekomstverwachtingen. Toch zijn de
emoties van hevig verdriet een gezond, natuurlijk en noodzakelijk onderdeel van het rouwen. Niet
zelden treden ook lichamelijke of psychische klachten op; ze worden ook in deze pagina's beschreven.
Verdriet steekt vaak ook later weer de kop op, zoals bij de uitgerekende geboortedatum, bij de 'verjaardagen’ van het overlijden, of bij de geboorte van een kind in de nabije omgeving.
Het rouwproces om een overleden baby kenmerkt zich meestal door een aantal fasen:
- Shock
Direct na het trieste bericht verkeer je vaak in een soort shock toestand. De realiteit dringt nog niet echt tot je door, je beleeft de dingen als in een roes. Je huilt wel, maar het diepe verdriet en de boosheid zijn er nog niet.
-Woede, onbegrip, verwijt.
Na een aantal dagen komt de boosheid. Waarom jullie? Wat is er mis gegaan? En bij veel vrouwen ook het gevoel gefaald te hebben. De meeste vrouwen die een doodgeboren kindje krijgen geven zichzelf de schuld. Vooral als er geen duidelijke oorzaak te vinden is blijven veel vrouwen zoeken naar wat ze verkeerd hebben gedaan. Iedereen kan zeggen dat het onzin is, maar je blijft ermee bezig. Als er rondom de bevalling iets is misgegaan dan richt deze woede zich meestal op diegene die de bevalling heeft begeleid. Het kan goed zijn om met die persoon een gesprek aan te gaan en je woede te uiten. Deze gevoelens van woede en verwijt blijven soms weken tot maanden aanhouden.
- Intens verdriet.
Na de periode van woede, onbegrip en verwijt komt meestal pas het echte diepe verdriet. Je kunt het dagelijkse leven nauwelijks aan, je hebt nergens zin in, alles is je teveel. Iedere gedachte aan je kindje zorgt ervoor dat je ontroostbaar huilt en ook andere baby's kan je maar slecht verdragen. Normaal gesproken nemen deze gevoelens langzaam maar zeker af en na verloop van tijd merk je dat je niet meer de hele dag aan de baby loopt te denken. Ook merk je dat je zo nu en dan aan je baby kan denken zonder direct te huilen. Heel langzaam kan je weer genieten van kleine dingen en na verloop van lange tijd heeft jullie baby een plekje in je hart gekregen waar je met liefde aan kan denken. Voordat je zover bent kan er makkelijk 1 tot 1 ½ jaar voorbij zijn. Belangrijk is dat je merkt dat je met kleine stapjes vooruitgaat. Als je het idee hebt dat je niet verder komt en blijft hangen in je verdriet zoek dan hulp. Er zijn veel soorten hulp mogelijk bij rouw verwerking. Soms kan het heel goed zijn om contact te leggen met ouders die hetzelfde hebben meegemaakt. Je kunt in contact komen met andere ouders via de vereniging van Ouders van het overleden kind:Nederland www.vook.nl Voor België is er informatie te vinden op de site www.ovok.be. En ook op de startpagina 'baby-doodgeboren' waar ik webmaster van ben kan je voor informatie en o.a. lotgenoten terecht. Zie ook: rouwverwerking
|